Những nữ doanh nhân Việt Nam nổi bật

Từ hàng không, sữa, thực phẩm đến trang sức, bất động sản và dịch vụ, nhiều nữ doanh nhân Việt Nam đã chứng minh rằng phụ nữ có thể giữ vai trò kiến tạo thị trường chứ không chỉ tham gia điều hành. Những gương mặt dưới đây đại diện cho các mô hình thành công khác nhau, không phải một bảng xếp hạng tuyệt đối.

Nguyễn Thị Phương Thảo mở rộng khả năng tiếp cận hàng không

Bà Nguyễn Thị Phương Thảo là nhà sáng lập Vietjet và hiện giữ vai trò Chủ tịch Hội đồng quản trị hãng hàng không này. Thành tựu đáng chú ý nhất của bà là tham gia xây dựng một hãng hàng không tư nhân có khả năng cạnh tranh trong lĩnh vực vốn đòi hỏi nguồn vốn lớn, tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt và năng lực vận hành phức tạp.

Dấu ấn của Vietjet không chỉ nằm ở việc xuất hiện thêm một hãng bay. Mô hình hàng không chi phí thấp đã góp phần đưa việc di chuyển bằng đường hàng không đến gần hơn với nhóm khách hàng phổ thông. Khi giá vé trở nên linh hoạt và mạng bay được mở rộng, hàng không có thể phục vụ nhiều nhu cầu du lịch, thăm thân, học tập và giao thương hơn.

Đây là một thành tựu mang tính kiến tạo thị trường: doanh nghiệp không chỉ cạnh tranh để giành khách hàng hiện hữu mà còn góp phần mở rộng quy mô thị trường bằng cách tạo ra nhóm hành khách mới. Tuy nhiên, thành công của mô hình này phải được nhìn trong điều kiện đặc thù của ngành hàng không, nơi tăng trưởng đội tàu và mạng bay luôn cần đi cùng an toàn, năng lực khai thác, quản trị chi phí và chất lượng dịch vụ.

Bà Phương Thảo cũng được biết đến như nữ tỷ phú tự thân đầu tiên của Việt Nam và Đông Nam Á. Bà từng được Nhà nước Pháp trao Huân chương Bắc đẩu Bội tinh, cho thấy mức độ ghi nhận quốc tế đối với hoạt động kinh doanh và đóng góp của một doanh nhân Việt Nam.

Mai Kiều Liên đưa Vinamilk phát triển từ doanh nghiệp sản xuất thành thương hiệu lớn

Bà Mai Kiều Liên gắn bó với quá trình phát triển của Vinamilk trong nhiều thập kỷ và giữ vai trò Tổng giám đốc trong phần lớn chặng đường mở rộng của doanh nghiệp. Thành tựu của bà thể hiện ở khả năng duy trì định hướng dài hạn trong một ngành chịu tác động trực tiếp từ nguyên liệu, công nghệ sản xuất, mạng lưới phân phối, tiêu chuẩn dinh dưỡng và niềm tin của người tiêu dùng.

Dưới quá trình điều hành đó, Vinamilk chuyển từ một doanh nghiệp sản xuất sữa trong nước thành công ty cổ phần niêm yết, xây dựng hệ thống nhà máy, trang trại, danh mục sản phẩm và thị trường xuất khẩu. Vinamilk được cổ phần hóa, đổi tên thành Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam vào năm 2003 và niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 2006.

Giá trị lãnh đạo của bà Mai Kiều Liên nằm ở việc kết hợp quy mô với đổi mới. Trong ngành thực phẩm, doanh nghiệp lớn không thể chỉ dựa vào độ nhận diện thương hiệu. Công ty phải liên tục đầu tư vào công nghệ, kiểm soát chất lượng, phát triển sản phẩm và thích ứng với thay đổi trong nhu cầu dinh dưỡng.

Bà là người duy nhất được Forbes Việt Nam trao giải “Thành tựu trọn đời”, ghi nhận hành trình lãnh đạo và những đóng góp kéo dài nhiều thập kỷ.

Trường hợp của bà Mai Kiều Liên cho thấy thành tựu của một nữ doanh nhân không nhất thiết phải bắt đầu từ việc sáng lập doanh nghiệp tư nhân. Năng lực quản trị, cải tổ và phát triển một tổ chức qua nhiều giai đoạn cũng có thể tạo ra ảnh hưởng lớn đối với nền kinh tế.

Thái Hương tạo chuyển biến trong ngành sữa tươi và thực phẩm

Bà Thái Hương là nhà sáng lập, Chủ tịch Hội đồng Chiến lược Tập đoàn TH. Dấu ấn nổi bật của bà là lựa chọn đầu tư quy mô lớn vào chuỗi sản xuất sữa tươi, từ chăn nuôi, quản lý đàn bò, chế biến đến xây dựng thương hiệu và phân phối sản phẩm.

Cách tiếp cận này tạo ảnh hưởng đáng kể vì thị trường sữa không chỉ là cuộc cạnh tranh về quảng cáo. Chất lượng sản phẩm phụ thuộc vào giống bò, thức ăn, điều kiện chăn nuôi, công nghệ quản lý, quy trình chế biến và khả năng kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng. Đầu tư theo chuỗi khép kín giúp doanh nghiệp chủ động hơn về nguyên liệu và tạo cơ sở để truyền đạt rõ nguồn gốc sản phẩm tới người tiêu dùng.

TH cũng phát triển nhiều dự án ngoài sữa, hướng đến thực phẩm và dinh dưỡng. Tập đoàn đồng thời triển khai hoạt động đầu tư quốc tế, trong đó có dự án nhà máy chế biến sữa tại tỉnh Kaluga của Nga với công suất được công bố là 1.500 tấn mỗi ngày.

Bà Thái Hương được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới năm 2020. Bà còn từng được trao giải Nữ doanh nhân quyền lực tại Diễn đàn Tri thức thế giới, giải Doanh nhân xuất sắc của năm thuộc International Business Awards và được Forbes đưa vào danh sách 50 nữ doanh nhân quyền lực nhất châu Á trong các năm 2015, 2016.

Thành tựu quan trọng trong trường hợp này là khả năng biến một vấn đề xã hội — nhu cầu về thực phẩm an toàn và dinh dưỡng — thành định hướng đầu tư dài hạn. Dù vậy, các thông điệp liên quan đến sức khỏe vẫn phải được phân biệt với bằng chứng y khoa; thành công thương hiệu không tự động chứng minh mọi tuyên bố dinh dưỡng.

Cao Thị Ngọc Dung xây dựng PNJ thành doanh nghiệp trang sức quy mô lớn

Bà Cao Thị Ngọc Dung là người có vai trò quan trọng trong quá trình hình thành và phát triển PNJ. Từ một cửa hàng kinh doanh vàng bạc đá quý được thành lập năm 1988, PNJ từng bước trở thành doanh nghiệp sản xuất và bán lẻ trang sức có hệ thống thương hiệu, năng lực chế tác và mạng lưới phân phối trên quy mô lớn.

Điểm đáng chú ý trong hành trình này là sự chuyển đổi từ hoạt động kinh doanh vàng bạc truyền thống sang mô hình doanh nghiệp trang sức hiện đại. Giá trị không còn chỉ phụ thuộc vào trọng lượng kim loại quý mà còn đến từ thiết kế, tay nghề chế tác, quản trị thương hiệu, trải nghiệm bán lẻ và niềm tin của khách hàng.

Đây là một bước chuyển có ý nghĩa đối với toàn ngành. Khi doanh nghiệp đầu tư vào đội ngũ nghệ nhân, nhà máy, thiết kế và tiêu chuẩn dịch vụ, trang sức được định vị như một sản phẩm thời trang và sáng tạo, thay vì chỉ là tài sản tích trữ.

Năm 2019, bà Cao Thị Ngọc Dung nhận giải “Thành tựu trọn đời” của ngành kim hoàn châu Á. Năm 2023, bà là người Việt Nam duy nhất được vinh danh trong danh sách 40 biểu tượng xuất sắc của ngành kim hoàn thế giới. PNJ cũng từng được ghi nhận ở hạng mục nhà sản xuất, chế tác trang sức xuất sắc.

Thành tựu của bà cho thấy doanh nghiệp Việt có thể tạo lợi thế không chỉ bằng quy mô bán hàng mà còn bằng năng lực thiết kế, chế tác và xây dựng giá trị thương hiệu trong một ngành có yêu cầu cao về thẩm mỹ lẫn uy tín.

Nguyễn Thị Nga phát triển hệ sinh thái kinh doanh đa ngành

Bà Nguyễn Thị Nga là Chủ tịch Tập đoàn BRG, một hệ sinh thái hoạt động trong nhiều lĩnh vực như bán lẻ, khách sạn, bất động sản, sản xuất, xuất nhập khẩu và sân gôn. Năng lực nổi bật của bà nằm ở việc kết nối nhiều ngành kinh doanh và thiết lập quan hệ hợp tác với các thương hiệu quốc tế.

Trong lĩnh vực gôn, bà được ghi nhận là một trong những người có ảnh hưởng lớn đến quá trình phát triển hạ tầng, dịch vụ và du lịch gôn tại Việt Nam. Năm 2025, Vietnam Golf Excellence Awards trao cho bà hai giải thưởng “Thành tựu trọn đời” và “Tầm nhìn Golf Việt Nam”, ghi nhận những đóng góp trong hơn ba thập kỷ.

Ở lĩnh vực đô thị, BRG tham gia triển khai dự án Thành phố Thông minh Bắc Hà Nội. Doanh nghiệp công bố định hướng phát triển dự án này thành khu đô thị trung hòa carbon, kết hợp yếu tố công nghệ, hạ tầng và phát triển bền vững. Đây là mục tiêu đang được triển khai, vì vậy cần phân biệt giữa tầm nhìn dự án với thành quả đã hoàn thành.

Bà Nguyễn Thị Nga từng được trao Huân chương Lao động hạng Nhất, được vinh danh trong Top 10 Doanh nhân tiêu biểu Việt Nam năm 2022 và nhận nhiều giải thưởng liên quan đến kinh doanh, bình đẳng giới và ngành gôn.

Trường hợp của bà phản ánh một mô hình lãnh đạo khác: thay vì tập trung vào một ngành hàng duy nhất, doanh nhân tạo dấu ấn bằng năng lực xây dựng hệ sinh thái và hợp tác xuyên ngành. Mô hình này có thể tạo hiệu ứng cộng hưởng nhưng cũng đòi hỏi khả năng quản trị vốn, nhân sự và rủi ro cao hơn.

Thành tựu chung của các nữ doanh nhân Việt Nam nổi bật

Các nữ doanh nhân trên hoạt động trong những lĩnh vực khác nhau, nhưng thành tựu của họ có một số điểm giao nhau.

Trước hết, họ góp phần xây dựng các thương hiệu Việt có quy mô và vị thế rõ ràng. Vietjet mở rộng thị trường hàng không, Vinamilk phát triển trong ngành dinh dưỡng, TH thúc đẩy mô hình sản xuất sữa tươi theo chuỗi, PNJ hiện đại hóa ngành trang sức, còn BRG mở rộng hệ sinh thái dịch vụ và hợp tác quốc tế.

Thứ hai, họ tạo ra thay đổi về mô hình kinh doanh. Thành tựu không chỉ được thể hiện bằng doanh thu mà còn qua việc hình thành cách sản xuất, phân phối hoặc phục vụ khách hàng mới. Một mô hình có thể được xem là tạo dấu ấn khi nó buộc thị trường phải điều chỉnh, thúc đẩy đối thủ đổi mới hoặc làm thay đổi kỳ vọng của người tiêu dùng.

Thứ ba, nhiều nữ lãnh đạo đã đưa thương hiệu và hình ảnh doanh nhân Việt Nam ra quốc tế thông qua xuất khẩu, đầu tư, hợp tác chiến lược hoặc các giải thưởng nghề nghiệp. Sự công nhận quốc tế không thay thế kết quả kinh doanh, nhưng là một chỉ dấu cho thấy năng lực lãnh đạo của doanh nhân Việt đã được nhìn nhận ngoài thị trường trong nước.

Cuối cùng, các trường hợp này mở rộng hình dung về vai trò của phụ nữ trong kinh tế. Nữ doanh nhân không chỉ hiện diện ở những ngành thường được xem là phù hợp với phụ nữ, mà còn lãnh đạo trong hàng không, tài chính, sản xuất công nghiệp, nông nghiệp công nghệ cao, bất động sản và hạ tầng dịch vụ.

Những nữ doanh nhân Việt Nam nổi bật đã tạo dấu ấn bằng nhiều con đường khác nhau: sáng lập doanh nghiệp, cải tổ tổ chức, kiến tạo thị trường, phát triển chuỗi sản xuất, xây dựng thương hiệu hoặc mở rộng hệ sinh thái kinh doanh. Thành tựu đáng chú ý nhất của họ không nằm riêng ở danh hiệu cá nhân, mà ở những doanh nghiệp, ngành nghề và chuẩn mực lãnh đạo mà họ góp phần hình thành.

Khi đánh giá một nữ doanh nhân, cần nhìn đồng thời vào kết quả kinh doanh, ảnh hưởng đối với thị trường, năng lực đổi mới, tính bền vững và giá trị xã hội. Cách tiếp cận này giúp tránh việc đồng nhất sự nổi tiếng với thành tựu, đồng thời phản ánh đầy đủ hơn đóng góp của phụ nữ đối với sự phát triển của kinh tế Việt Nam.