Vải Oxford chống thấm như thế nào?

Cũng cần phân biệt kháng nước bề mặt với chống nước xuyên qua vải. Nước tạo giọt và trượt khỏi mặt vải chưa có nghĩa vải chịu được mưa kéo dài hoặc áp lực nước. Với các sản phẩm cần chống thấm thực sự, thông số thử khả năng chịu áp lực nước có giá trị hơn việc chỉ nhìn vào chỉ số Denier.

Chất liệu sợi ảnh hưởng đến khả năng chống thấm của Oxford

Oxford thường được dệt từ polyester hoặc nylon. Cả hai đều là sợi tổng hợp có mức hút ẩm thấp hơn nhiều loại sợi tự nhiên, nhưng bản thân sợi không tạo ra một tấm vải hoàn toàn kín nước. Nước vẫn có thể đi qua khoảng trống giữa các sợi nếu cấu trúc dệt và lớp hoàn thiện không đủ cản nước.

Oxford polyester

Polyester có độ hút ẩm thấp nên sợi không dễ giữ nước. Đặc tính này giúp vải nhanh khô và tạo nền thuận lợi cho các lớp xử lý kháng nước hoặc lớp phủ chống thấm.

Tuy nhiên, Oxford polyester không phủ vẫn có thể bị thấm khi tiếp xúc với nước đủ lâu hoặc chịu áp lực nước. Khả năng chống thấm vì thế không thể được xác định chỉ từ thông tin “100% polyester”.

Oxford nylon

Nylon cũng được dùng để sản xuất Oxford và có độ bền cơ học tốt. So với polyester, nylon có xu hướng hấp thụ ẩm nhiều hơn, nhưng điều đó không đồng nghĩa mọi Oxford nylon chống nước kém hơn Oxford polyester.

Khi lớp phủ tạo được màng cản nước liên tục, hiệu quả chống thấm của thành phẩm phụ thuộc nhiều vào hệ phủ và kết cấu vải hơn sự khác biệt riêng giữa hai loại sợi. Vì vậy, thành phần sợi nên được xem cùng lớp phủ thay vì dùng như tiêu chí duy nhất.

Cấu trúc dệt quyết định lượng nước có thể đi qua nền vải

Nước không chỉ tương tác với từng sợi mà còn có thể xuyên qua các khe giữa sợi dọc và sợi ngang. Cấu trúc dệt càng ổn định, các khe hở càng được kiểm soát thì nền vải càng hỗ trợ tốt cho lớp chống thấm.

Mật độ dệt, kích thước sợi, độ chặt của kết cấu và chất lượng hoàn thiện đều ảnh hưởng đến đường đi của nước. Một nền vải quá thưa sẽ đặt yêu cầu cao hơn lên lớp phủ để bịt các khoảng trống.

Denier không phải chỉ số chống thấm

Các ký hiệu như 210D, 300D, 600D hay 900D thường được dùng để mô tả loại Oxford, nhưng chữ D (Denier) liên quan đến khối lượng tuyến tính của sợi, không trực tiếp biểu thị khả năng chống nước.

Vì vậy, không thể kết luận rằng Oxford 900D luôn chống thấm tốt hơn 600D hoặc 210D chỉ vì con số Denier lớn hơn. Sợi lớn hơn có thể góp phần tạo kết cấu chắc và chịu mài mòn tốt, nhưng khả năng cản nước còn phụ thuộc mật độ dệt, cấu tạo vải và đặc biệt là lớp phủ.

Hai mẫu Oxford cùng 600D có thể có mức chống thấm khác nhau đáng kể nếu một mẫu chỉ được xử lý kháng nước bề mặt còn mẫu kia được phủ PU hoặc PVC với độ phủ và chất lượng liên kết tốt hơn.

Lớp phủ PU hoặc PVC tạo hàng rào cản nước chính

Đối với Oxford chống thấm, lớp phủ thường là yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp nhất đến khả năng ngăn nước xuyên qua nền vải. Lớp phủ lấp hoặc che các khe trong kết cấu dệt và tạo màng cản giữa nước với mặt còn lại của vải.

Lớp phủ PU

PU (polyurethane) có thể tạo màng chống nước tương đối mỏng mà vẫn giữ được độ mềm của vải. Hiệu quả thực tế phụ thuộc công thức PU, lượng phủ, số lớp, độ đồng đều và độ bám giữa lớp phủ với nền Oxford.

Do đó, cụm từ “Oxford phủ PU” chưa đủ để xác định mức chống thấm. Hai loại vải đều phủ PU vẫn có thể chịu áp lực nước khác nhau.

Lớp phủ PVC

PVC có thể tạo lớp màng dày và kín, vì vậy thường được sử dụng khi yêu cầu khả năng cản nước cao và bề mặt dễ lau. Đổi lại, lớp phủ dày có thể làm vải nặng, cứng và giảm khả năng thoát hơi so với một số cấu trúc phủ PU nhẹ.

Điểm quyết định vẫn là chất lượng thành phẩm. PVC bị nứt, bong hoặc phủ không đều sẽ tạo đường cho nước đi qua dù nền vải ban đầu khá dày.

Độ dày và độ đồng đều của lớp phủ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả

Không chỉ loại polymer mà cách lớp phủ được tạo trên nền Oxford cũng quyết định khả năng chống thấm. Một lớp màng liên tục, bám chắc và không có lỗ kim sẽ cản nước tốt hơn lớp phủ bị thiếu, không đều hoặc có khuyết tật.

Các biến số đáng chú ý gồm:

• Lượng và độ dày lớp phủ: Ảnh hưởng đến khả năng hình thành màng cản nước liên tục

• Số lớp và quy trình phủ: Quyết định mức độ che kín nền vải

• Độ bám dính: Lớp phủ bong khỏi nền sẽ nhanh chóng mất chức năng cản nước

• Khuyết tật bề mặt: Lỗ kim, vết nứt hoặc vùng phủ không đều có thể trở thành điểm thấm

• Quá trình đóng rắn và hoàn thiện: Ảnh hưởng đến tính liên tục và độ bền của màng phủ

Vì các yếu tố này không thể nhận biết đầy đủ chỉ bằng tên vật liệu, thông số thử nghiệm của thành phẩm đáng tin cậy hơn khi cần so sánh hai loại Oxford chống thấm.

Xử lý kháng nước bề mặt khác với lớp chống thấm

Một số loại Oxford được xử lý để nước khó bám và dễ tạo thành giọt trên bề mặt. Tính chất này hữu ích khi gặp nước bắn hoặc mưa ngắn, nhưng không đồng nghĩa với việc nước không thể xuyên qua vải khi tiếp xúc lâu hoặc chịu áp lực.

Lớp xử lý bề mặt chủ yếu kiểm soát khả năng làm ướt mặt vải. Lớp phủ ở mặt sau hoặc cấu trúc màng mới đóng vai trò quan trọng hơn trong việc cản nước xuyên từ mặt này sang mặt kia.

Vì vậy, mô tả “water repellent” và “waterproof” không nên được hiểu là cùng một mức bảo vệ.

Đường may và cấu tạo sản phẩm có thể trở thành điểm thấm

Ngay cả khi bản thân Oxford có khả năng chịu nước tốt, sản phẩm hoàn chỉnh vẫn có thể rò nước qua lỗ kim, đường may, khóa kéo hoặc vị trí ghép các mảnh vải.

Đường kim xuyên qua lớp phủ tạo ra các lỗ nhỏ. Với sản phẩm yêu cầu mức chống nước cao, cách xử lý đường may vì thế phải được đánh giá cùng vật liệu chính. Một tấm Oxford chống thấm tốt không đảm bảo chiếc túi, tấm phủ hoặc lều làm từ nó cũng đạt cùng mức chống nước.

Ma sát, gấp và lão hóa làm khả năng chống thấm giảm theo thời gian

Khả năng chống thấm không cố định trong suốt vòng đời của vải. Ma sát lặp lại có thể mài mòn bề mặt hoặc lớp phủ; các nếp gấp thường xuyên tạo ứng suất tại cùng một vị trí; nhiệt và điều kiện môi trường cũng có thể làm vật liệu phủ lão hóa.

Khi màng phủ xuất hiện vết nứt, bong hoặc mất tính liên tục, nước có thêm đường xuyên qua nền vải. Vì vậy, một mẫu Oxford đã sử dụng lâu không nhất thiết còn giữ mức chống thấm như khi mới sản xuất.

Cách đánh giá đúng mức chống thấm của vải Oxford

Không nên suy ra khả năng chống thấm chỉ từ tên Oxford, thành phần polyester/nylon hoặc chỉ số 600D, 900D. Khi mức chống nước là tiêu chí quan trọng, cần xem thông số thử nghiệm của chính thành phẩm.

Một phương pháp kỹ thuật phổ biến là thử áp suất thủy tĩnh. ISO 811:2018 quy định phương pháp xác định khả năng của vải chống lại sự xuyên qua của nước dưới áp suất thủy tĩnh. Kết quả loại thử nghiệm này phản ánh trực tiếp hơn khả năng cản nước của vải so với Denier.

Khi so sánh các mẫu Oxford, cần đọc đồng thời:

• Thành phần sợi: Polyester, nylon hoặc vật liệu khác

• Cấu tạo vải: Denier và mật độ/kết cấu dệt

• Hệ chống nước: PU, PVC, xử lý bề mặt hoặc cấu trúc khác

• Thông số lớp phủ: Nếu nhà sản xuất công bố

• Khả năng chịu áp lực nước: Theo phương pháp thử được nêu rõ

• Tình trạng đường may: Nếu đánh giá sản phẩm hoàn chỉnh thay vì chỉ đánh giá tấm vải

Khả năng chống thấm của Oxford là kết quả của nền sợi, cấu trúc dệt và hệ phủ, chứ không phải một đặc tính cố định của tên “vải Oxford”. Polyester hoặc nylon tạo nền ít hút nước, nhưng lớp PU/PVC, độ liên tục của lớp phủ và chất lượng gia công mới quyết định phần lớn khả năng cản nước xuyên qua vải. Denier có thể cho biết đặc điểm của sợi nhưng không thể dùng riêng để xếp hạng mức chống thấm; khi cần lựa chọn chính xác, thông số thử áp suất nước của thành phẩm là căn cứ trực tiếp hơn.